Riskin doğası

Çelik montajda kazaların büyük çoğunluğu üç ana kategoriye düşer:

  1. Yüksekten düşme (en sık ve en ciddi sonuçlu)
  2. Vinç-yük sıkışması (kaldırma operasyonları)
  3. Kaynak-kesim kaynaklı yaralanmalar (göz, yanık)

Bu üç risk, doğru ekipman + sıkı prosedür + sürekli denetim üçgeniyle yönetilebilir. Aşağıda saha standartları.

1. Yüksekte çalışma kontrolü

Hayat hattı sistemi

Çatı seviyesinde montaj öncesi kalıcı veya geçici hayat hattı kurulur — çelik halat üzerine bağlanan emniyet kemerleri kayar şekilde tüm aksta hareket sağlar.

  • Hayat hattı malzemesi: 8 mm çelik halat, sertifikalı tutucu
  • Çekme kapasitesi: minimum 12 kN
  • Yıllık periyodik kontrol

Emniyet kemeri ve çift kanca

Tüm yüksekte çalışan personel tam paraşüt tipi emniyet kemeri kullanır. Kritik nokta: çift kanca sistem — bir kanca takılıyken diğeri zaten bağlı, böylece personel kesintisiz emniyetli kalır.

Çalışma platformları

Mümkün olduğunda yüksekte çalışmaktan kaçınmak; sepet vinç (cherry picker), iskele, makaslı platform tercih edilir. Çelik makas üzerinde "yürüme" yalnızca kaçınılmaz olduğunda yapılır.

2. Vinç ve kaldırma operasyonları

Sertifikalı operatör zorunluluğu

MEB onaylı vinç operatörlüğü sertifikası olmadan hiçbir kaldırma yapılmaz. Operatör, sapancı ve işaretçi ayrı kişilerdir; her biri kendi sertifikasıyla.

Yük planı

Her kritik kaldırma için yazılı yük planı: vinç kapasitesi, vinç yarıçapı, yük açısı, sapan tipi, alt sapan tipi. Plan onaylı değilse kaldırma yapılmaz.

Çevre güvenliği

Vinç çalışırken yük yörüngesinin altına insan girmez. Bant, koni, gözcü ile sınırlanır. Rüzgar hızı 10 m/s üstünde operasyon durdurulur.

3. Kaynak ve kesim güvenliği

  • Kaynakçı sertifikası ve günlük göz koruması (kaynak maskesi + iç gözlük)
  • Kaynak alanında yangın söndürücü 3 m mesafede
  • Hot work permit (sıcak iş izni) — yanıcı ortamlarda zorunlu
  • Kesim tezgahları üzerinde acil stop, gözcü, kıvılcım perdesi

Saha rutini

Günlük toolbox toplantısı

Her sabah 10-15 dakikalık toolbox toplantısı:

  • Günün çalışma planı ve kritik aşamalar
  • Hava koşulları (rüzgar, yağmur, sıcaklık)
  • Spesifik tehlikeler ve önlemler
  • Bir önceki günün ramak kala olayları

Risk değerlendirmesi

Her aşama (montaj öncesi, kritik kaldırma, kaynak operasyonu) için yazılı risk değerlendirmesi. Yeni risk doğdukça güncellenir.

Kişisel koruyucu donanım (KKD)

Sahaya giren herkes — operatör, mühendis, taşeron, ziyaretçi:

  • Çelik burunlu güvenlik ayakkabısı
  • Yansıtıcı yelek
  • Baret (gerekiyorsa askılı)
  • Yüksekte çalışacaksa: emniyet kemeri
  • Kaynak yapacaksa: kaynak takımı + dayanıklı eldiven

İSG kültürü

Ekipman ve prosedür ne kadar iyi olursa olsun, gerçek koruma ekibin dahil olduğu güvenlik kültüründen gelir. Kuralları takip eden değil, yaşayan bir saha güvenli sahadır.

"Bir İSG olayı, projenin tüm kazandırdığını silebilecek tek olaydır. Hesabı sahada başlamadan yapılmalıdır."